متهم کردن محمد ثلاث به «حمله سازماندهی شده» در قتل سه مامور نیروی انتظامی توسط دادستان

سحبانیوز سایت حقوق بشر ایران – نماینده دادستان در جلسه دوم دادگاه محمد ثلاث درویش گنابادی که متهم به قتل عمد سه مامور نیروی انتظامی در درگیریهای خیابان پاسداران است گفت این قتلها «حاکی از سازماندهی بودن تهاجم به ماموران» دارد. نماینده دادستان در بخش دیگری از گفتههایش درویش بودن متهم را نیز عضویت در فرقه و تشکیلاتی نام برد که برای آن پرونده مجزا تشکیل شده است.

محمد ثلاث درویش گنابادی متهم به قتل عمد سه مامور نیروی انتظامی از طریق زیر گرفتن با اتوبوس در درگیریهای خیابان پاسداران در روز ۳۰ بهمن ماه است. فیلم رانده شدن اتوبوس به سمت ماموران نیروی انتظامی در خیابان پاسداران در شبکههای مجازی بلافاصله پخش شد. پس از آن محمد ثلاث بازداشت و پس از ضرب و شتم به بیمارستان منتقل شد.

جلسات دادگاه محمد ثلاث، ۲۰ روز پس از بازداشت در حالی که چند روزی در اثر ضرب و شتم در بیمارستان بستری بود روز ۲۰ و ۲۱ اسفند ماه در شعبه نهم دادگاه کیفری یک استان تهران به ریاست قاضی محمد کشکولی برگزار شد. اما وکیل انتخابی محمد ثلاث متهم پرونده در جلسه دوم دادگاه حضور پیدا کرد و به دلیل آنکه پرونده را مطالعه نکرده بود نتوانست از موکلش دفاع کند. در جلسه اول طبق خبرهای منتشر شده وکیل تسخیری او که از سوی قوه قضاییه انتخاب شده، در دادگاه حضور داشت.

خبرگزاری دانشجویی ایسنا نوشته است قاضی محمدی کشکولی گفته است: «قانون میگوید در مرحله تحقیقات مقدماتی کسی که متهم است می تواند وکیل معرفی کند و اگر وکیلی نتوانست بگیرد، بازپرس می تواند وکیل تسخیری برای متهم در نظر بگیرد. در مرحله تحقیقات آقای ایزدیاری با توجه به تمکن مالی متهم به عنوان وکیل تسخیری اش تعیین شد و تشریفات قانونی نیز انجام شد

اما فرهاد نوری فعال حقوق دراویش گنابادی روایت دیگری دارد. او به کمپین حقوق بشر در ایران گفت محمد ثلاث تا مدتها اجازه گرفتن وکیل نداشته است: «من مطمئن هستم تا اولین جلسه دادگاه او نمیتوانست وکیل انتخاب کند و برایش یک وکیل تسخیری انتخاب کرده بودند. اما هر متهمی باید حق انتخاب وکیل و دفاع از خود طبق روال قانونی را داشته باشد. این حق اوست. جلوگیری از داشتن وکیل و بعد طرح ادعای حمله سازماندهی شده غیرقانونی است.»

طبق تمام پروندههای متهمان عقیدتی سیاسی، روزنامهنگاران، فعالان حوزههای مختلف معلمی، کارگری، دانشجویی، زنان و محیط زیست هیچکدام تا ماههای اول بازداشت و بازجویی حق داشتن وکیل را نداشتهاند. طبق گفته خانوادههای آنها مقامات قضایی به آنها گفته و میگویند از آنجا که متهم در حال بازجویی است حق وکیل ندارد. در بسیاری از موارد نیز وکیل انتخابی متهمان برای دادگاه مورد قبول قضات قرار نمیگیرند و از آنها خواسته میشود وکلای مورد تایید قوه قضاییه را انتخاب کنند.

خبرگزاری دانشجویی ایسنا نوشته قاضی دادگاه پس از شنیدن اظهارات نماینده دادستان، به سعید اشرفزاده وکیل متهم گفته است: «شما خود را به عنوان وکیل تعیینی «م.ث» به دادگاه معرفی کردید و باتوجه به اینکه در مرحله آخرین دفاع هستید، تقاضایتان چیست.»

در ادامه ایسنا نوشته است این وکیل در جواب قاضی دادگاه گفته «مهلت بدهید که پرونده را مطالعه کنم تا بتوانم لایحه را خوانده و دفاع مناسبی داشته باشم.»

محمد شهریاری، نماینده دادستان در جلسه دوم دادگاه با اظهار اینکه متهم در مرحله تحقیقات اعتراف کرده از روی عصبانیت این کار را انجام داده است، گفت این کار از روی عصبانیت نبوده بلکه سازماندهی شده بوده است: «بسیار سادهلوحانه است که اظهارات متهم مبنی بر عصبانی بودن لحظهای را بپذیریم.» او در ادامه گفت به دلیل اینکه در همان شب دو دستگاه خودروی سمند و پرشیا به ماموران حمله و آنها را مورد ضرب و شتم قرار دادند. «لذا این نشان میدهد یک ساماندهی قبلی در این ماجرا وجود دارد.» او همچنین گفت اتوبوس به مدت ۱۵ شب در محل پارک بوده و محلی برای تجمع افرادی از مسلک متهم بوده است.

محمد ثلاث یک روز پس از بازداشت در تخت بیمارستان در مقابل میکروفن خبرنگار صداوسیما گفت که او از سر عصبانیت این کار را کرده و متوجه عملش نبوده است. او در حالی این حرفها را میزد که سرش باندپیچی شده بود و روی صورت و گردنش آثار جراحت و زخم مشخص بود.

نماینده دادستان همچنین درویش بودن او را مورد خلاف دانست و گفت: «متهم گفته که عضو هیچ فرقهای نیست. در حالی که یکی از دراویش است. وی اعتراف کرده که تشکیلاتی دارند و عضویتاش محرز است و پرونده مجزا در این خصوص در دادسرای صالحه تشکیل شده است.» با این حال این نماینده دادستان توضیحی نداد چرا درویشی باید جرم باشد و آیا تمام دراویش ایران با این تعریف مواجه با پرونده در «دادسرای صالحه» خواهند بود.

در غروب ۳۰ بهمن ماه تعداد زیادی از دراویش گنابادی در اعتراض به بازداشت یکی از دراویش به نام نعمت ریاحی و محدودیتها برای رهبر دراویش نورعلی تابنده در خیابان پاسداران تجمع کرده بودند اما این تجمع با حمله نیروی انتظامی و نیروهای امنیتی به درگیری خیابانی کشید. صبح اول اسفند ماه نیز یک پرشیا و سمند به نیروهای بسیج و لباس شخصی حمله کرده و دو نفر از آنها را کشته است. مسوولان میگویند رانندههای این دو اتومبیل نیز از دراویش بوده و بازداشت شدهاند.

پیش از این سردار رحیمی فرمانده نیروی انتظامی تهران بزرگ روز ۱۰ اسفند ماه خبر داده بود که با هماهنگی نیروی انتظامی و قوه قضاییه «راننده اتوبوسی» که ماموران ناجا را زیر گرفته تا پیش از سال جدید اعدام خواهد شد. او در گفتوگو با شبکه رادیویی ایران گفته بود «براساس اطلاع بنده» او (راننده اتوبوس) پیش از پایان سال به دار آویخته میشود.

۱۰ روز پس از آن اولین و دومین جلسه دادگاه محمد ثلاث تشکیل شد. جلسه سوم او به درخواست وکیلش سعید اشرف زاده به ۲۷ اسفند ماه چیزی حدود شش روز بعد موکول شده است. در این شش روز وکیل محمد ثلاث مهلت خواندن پرونده و تنظیم دفاعیات از او را دارد. 

حدود یک هفته به پایان سال باقی مانده است و مشخص نیست دادگاه روز ۲۷ اسفند ماه به چه منوال برگزار خواهد شد.